“อาการปวดเข่า” สาเหตุเกิดจากอะไร

ข้อเข่า เป็นอวัยวะสำคัญที่ใช้ในการเคลื่อนไหวและรับน้ำหนักของร่างกาย อาการปวดเข่า ซึ่งเกิดได้ทั้งในผู้สูงอายุและคนวัยหนุ่มสาว และอาจเกิดได้จากหลากหลายสาเหตุ เช่น การเสื่อมสภาพของกระดูกอ่อน การอักเสบ หรือการบาดเจ็บจากกิจกรรมต่าง ๆ
ข้อเข่าคืออะไร
ข้อเข่าเป็นข้อต่อสำคัญที่ช่วยให้เราสามารถเดิน วิ่ง และเคลื่อนไหวร่างกายได้อย่างคล่องตัว โครงสร้างของข้อเข่าประกอบด้วยกระดูกต้นขา (Femur) กระดูกหน้าแข้ง (Tibia) และลูกสะบ้า (Patella) ซึ่งอวัยวะที่กล่าวมาจะทำงานร่วมกันเพื่อรองรับน้ำหนักและการเคลื่อนไหว
ปวดเข่าเกิดจากอะไร
อาการปวดเข่าเป็นปัญหาที่พบได้บ่อยและอาจเกิดขึ้นจากหลายสาเหตุ ตั้งแต่การบาดเจ็บจากอุบัติเหตุ การใช้งานข้อเข่าหนักเกินไป ไปจนถึงโรคข้อเสื่อมที่เกิดขึ้นตามวัย
- การอักเสบของข้อโดยเกิดจากการติดเชื้อ
ภาวะที่ข้อต่อเกิดการติดเชื้อ มักเกิดจากแบคทีเรีย เช่น Staphylococcus aureus และ Streptococcus spp ทำให้ข้อปวดบวม แดงร้อน และขยับลำบาก หากปล่อยไว้อาจทำลายข้อต่อถาวร การรักษาจึงต้องใช้ยาปฏิชีวนะร่วมกับการระบายหนองออกจากข้อโดยเร็ว
- การบาดเจ็บข้อหัวเข่าจากการใช้งานแบบเรื้อรัง
เช่น โรคเข่าเสื่อม (Osteoarthritis) เกิดจากการเสื่อมสภาพของกระดูกอ่อนและหมอนรองกระดูก ทำให้การเคลื่อนไหวติดขัด มีเสียงดังกรอบแกรบขณะขยับข้อเข่า และอาจรู้สึกปวดมากขึ้นเมื่อเดินหรือขึ้นลงบันได ซึ่งอาการนี้พบได้บ่อยในผู้สูงอายุ ผู้ที่มีน้ำหนักเกิน หรือผู้ที่ใช้งานข้อเข่าเป็นเวลานานและมากต่อวัน
- การบาดเจ็บข้อหัวเข่าจากการใช้งานแบบเฉียบพลัน
เกิดจากแรงกระแทกหรือการบิดหมุนผิดท่า ซึ่งส่งผลให้เกิดความเสียหายต่อโครงสร้างข้อเข่า เช่น เอ็นไขว้หน้าหรือเอ็นไขว้หลังฉีกขาด หมอนรองกระดูกหรือผิวกระดูกอ่อนฉีกขาดเสียหาย ซึ่งจะทำให้อาการปวดมักรุนแรง เคลื่อนไหวลำบาก
- การอักเสบของข้อโดยไม่ได้เกิดจากการติดเชื้อ
อีกสาเหตุหนึ่งที่มักทำให้เกิดอาการปวดในข้อได้คือการสะสมของสารบนหัวเข่า ซึ่งมักจะพบอยู่สองประเภท คือ
เกาต์ (Gout) : เกิดจากการสะสมของผลึกกรดยูริกในข้อ ส่งผลให้ปวด บวม และอักเสบเฉียบพลัน มักเกิดจากการกินอาหารที่มีพิวรีนสูง เช่น เครื่องในสัตว์และอาหารทะเล
เกาต์เทียม (Pseudogout) : มีอาการคล้ายกับโรคเกาต์ แต่เกิดจากผลึกแคลเซียมไพโรฟอสเฟตที่มาสะสมในข้อ โดยเฉพาะข้อเข่า อาการปวดมักเกิดขึ้นเฉียบพลันและเป็นๆ หายๆ
อาการปวดเข่าขั้นไหนควรพบแพทย์
อาการปวดหัวเข่าบางครั้งก็สามารถบรรเทาได้เองด้วยการพักผ่อนและการดูแลตัวเอง แต่หากอาการรุนแรงหรือมีอาการผิดปกติร่วมด้วย ก็ควรรีบพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยและรับการรักษาอย่างเหมาะสม
- ปวดแม้ไม่ได้ขยับ
หากมีอาการปวดตลอดเวลา แม้ขณะพักหรือไม่ได้ลงน้ำหนัก อาจเป็นสัญญาณของการอักเสบรุนแรง หรือภาวะข้อเข่าเสื่อมที่ควรได้รับการดูแลจากแพทย์
- ลงน้ำหนักเข่าไม่ได้
อาการปวดที่เกิดขึ้นทุกครั้งเมื่อพยายามลงน้ำหนักที่เข่า อาจเป็นสัญญาณของการบาดเจ็บของเอ็น หมอนรองกระดูก หรือกระดูกอ่อนในข้อเข่า
- ข้อเข่าผิดรูปหรือมีอาการบวม
หากสังเกตเห็นว่าข้อเข่าข้างหนึ่งบวมจนเสียรูป หรือกดแล้วรู้สึกตึงแน่น อาจเกิดจากของเหลวที่สะสมในข้อเข่า ภาวะอักเสบที่ควรได้รับการตรวจโดยแพทย์หรือมีอาการเข่างอโค้งเข้าในหรือออกด้านนอกเมื่อมองจากด้านหน้า
- งอหรือเหยียดเข่าไม่ได้เต็มที่
รู้สึกว่าหัวเข่าฝืด ไม่สามารถงอหรือเหยียดจนสุด หรือมีอาการสะดุดขณะขยับ
- ปวดเข่าร่วมกับมีไข้ ตัวร้อน
อาการปวดข้อเข่าพร้อมกับไข้สูง อาจเป็นสัญญาณของการติดเชื้อภายในข้อเข่า ซึ่งควรได้รับการรักษาทันที
หากกำลังมีอาการปวดเข่าเรื้อรังและต้องการคำปรึกษาโดยแพทย์ผู้ชำนาญการ พร้อมให้การรักษา และเทคโนโลยีการรักษาที่ทันสมัย
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม หรือต้องการนัดหมายแพทย์ เพื่อทำการปรึกษา
โทร. 0-2109-1111 , 0-2109-2222